
DATUM
07 juni 2026
TEKST
Mick van Biezen
BEELD
Brian Mul
Wereldreis zonder te vliegen
In het Museon-Omniversum ga je op een interactieve wereldreis die alle zintuigen prikkelt. Hoe zorgen we samen het beste voor de planeet?
DATUM
07 juni 2026
TEKST
Mick van Biezen
BEELD
Brian Mul
Wereldreis zonder te vliegen
In het Museon-Omniversum ga je op een interactieve wereldreis die alle zintuigen prikkelt. Hoe zorgen we samen het beste voor de planeet?
Nancy Zomer-Carolus gaat weleens undercover in gesprek met scholieren. Een lange regenjas en een baseballpetje heeft ze niet nodig – de scholieren weten zelden dat zij de directeur is van het Museon-Omniversum. Ze vraagt dan terloops naar meningen, of de leerlingen ook in hun vrije tijd langs zouden komen. Zomer-Carolus lacht. “De meesten zeggen simpelweg: ‘Nee.’ Maar vaak volgt er dan na een korte stilte: ‘Nou ja, dat walvissenskelet is eigenlijk wel cool. En voor de Filmdome wil ik ook wel terugkomen.’”
Zomer-Carolus heeft als missie om bezoekers te raken. Want als de vonk overslaat, wordt natuurlijke nieuwsgierigheid geprikkeld. “Het gaat er voor mij om dat wij als Museon-Omniversum de belevingswereld van de bezoekers binnendringen. Juist dan beginnen mensen zichzelf vragen te stellen: hoe werkt dat eigenlijk? Hoe steekt de wereld in elkaar, vroeger en nu? Wat kan ik zelf doen om bij te dragen aan een leefbare planeet?”
Waarde
Zomer-Carolus (1979) begon vorig jaar aan haar functie als directeur. Eerder werkte ze in de retail en de cosmetica, in de mediawereld, in sales, had zij een eigen bedrijf en was ze actief als toezichthouder voor culturele instellingen. Na gesprekken met haar dochters (17 en 19) en man koos ze voor een nieuwe afslag en maakte zij de stap naar het Museon-Omniversum. “Ik vind het heerlijk dat alles wat ik hier doe, draait om de inhoud. Cultuur, natuur en wetenschap. Achter elk detail schuilt iets wat van waarde is. Dat voelt heel puur. In de commerciële wereld maakte het vanaf een bepaalde winstgrootte voor mij niet zoveel meer uit of we bijvoorbeeld 27 miljoen euro winst maakten of 27,1 miljoen. Maar hier betekent het verschil tussen 100 en 101 bezoekers één mens. Voor die positieve invloed doe ik het.”
Prikkelen
Een kernelement uit haar visie: iedereen leert op zijn eigen manier. “Sommigen moeten dingen met hun handen aanraken, anderen willen een video zien of lezen het liefst. In dit bijzondere museum combineren we alle vormen van educatie. Eerst tref je een walvisskelet, leer je erover, daarna zie je het dier zwemmen op het gigantische 360 graden-scherm in de Dome.”
Zomer-Carolus kan zich verbazen over hoezeer het onderwijs aan oude vormen is gebonden. “Hoezo gaat bij rekenen Pietje nog steeds naar de bakker, terwijl je dezelfde som ook kunt uitleggen aan de hand van TikTok-likes? De vorm is ook de inhoud – dat is een belangrijke les die we hier in het Museon-Omniversum toepassen. Negatieve verhalen – overladen met doem en pessimisme – werken slecht. Klimaatmoeheid bestaat bij alle leeftijden. Wij merken dat de aandacht richten op positieve ontwikkelingen beter aanslaat. Als jij je verwondert over het mysterie en de schoonheid van de natuur, wil je die vanzelf beschermen.”
Alles komt samen
“Voor mij is het essentieel,” zegt Zomer-Carolus, “dat wij ook de mensen bereiken voor wie musea geen standaardonderdeel van hun leefomgeving zijn. Daarom ben ik heel trots op ons MuseumLAB, de satellietlocatie Museon-Omniversum Zuidwest. Dit is een educatief platform voor families, kinderen en volwassenen in Den Haag Zuidwest. Hier kan iedereen gratis onderzoeken, ontdekken en maken.”

De films in de Dome richten zich op alle leeftijden. Er is een museaal middagprogramma en er is een op zichzelf staande avondprogrammering. “We organiseren bijvoorbeeld avonden voor astronomieliefhebbers,” vertelt Zomer-Carolus, “maar je kunt ook livemuziek beluisteren, concertregistraties, en soms tonen we liveconcerten die elders plaatsvinden. Daarnaast kunnen organisaties bij ons ruimtes huren voor hun eigen events en bijeenkomsten. Zo belanden ze op een unieke plek en maken ze tegelijk een duurzame impact. Alles komt samen, want de inkomsten van het avondprogramma in de Dome en de zakelijke verhuur gebruiken we weer om MuseumLAB Museon-Omniversum Zuidwest gratis toegankelijk te maken.”
Samenwerking
“Momenteel hebben we de One Planet-expo,” zegt Zomer-Carolus. “De zeventien werelddoelen van de VN staan hierbij centraal. Mensen zijn zowel in staat om problemen te creëren als op te lossen. We hebben zure regen en het gat in de ozonlaag veroorzaakt, maar ook oplossingen ervoor gevonden. Dat biedt hoop voor het terugbrengen van de hoeveelheid plastic in de oceanen, de massale uitsterving van diersoorten en CO2-uitstoot.”
Op het immense scherm van de Dome krijg je een inkijkje in het leven in de oceanen. Het standaardbeeld: de oceaan is een vijandige omgeving waar het eten is of gegeten worden. De film ‘The secrets of the sea’ toont dat zelfs de haai – het ultieme roofdier – samenwerkingen heeft met zijn prooi. “Remora’s zijn vissen die haaien vrijhouden van parasieten,” legt Zomer-Carolus uit. “Ze hebben een wonderlijke verstandhouding. De remora’s zwemmen zelfs onbevreesd in de haaienbek. Er gebeurt helemaal niets. De haai wacht beleefd, alsof hij wordt geholpen door de huisarts.” En lachend: “Hierdoor kijk je toch anders naar de wereld. Hoop gebaseerd op feiten.”