Het is Margot van Huijkelom heus niet ontgaan: de belangstelling voor vrouwelijke kunstenaars is de afgelopen jaren gegroeid. Alleen al in Den Haag zijn er in 2026 meerdere exposities gewijd aan vrouwelijk talent, zoals ‘Ongekend Talent’ (Kunstmuseum), ‘Barbara van Houten’ (De Mesdag Collectie) en ‘Letizia Battaglia’ (Fotomuseum). “De kunstdirecties realiseren zich dat dat nodig is,” zegt de in Venlo geboren modetekenaar en vrije kunstenaar. “Want de afgelopen decennia werden de muren van musea gedomineerd door mannen. Dat komt ook omdat de meeste kunst door mannenhanden is gemaakt. Vooral bij oude kunst is weinig werk van vrouwelijke schilders beschikbaar, simpelweg omdat zij vroeger nauwelijks financiële middelen hadden. Uitzonderingen daargelaten, zoals Maria van Oosterwijck of Alexine Tinne. Hun welgestelde afkomst bood hun kansen voor opleiding en artistieke ambitie.”

Hoewel de economische positie van vrouwen is verbeterd, ziet Van Huijkelom dat de kunstwereld nog steeds wordt gedomineerd door gevestigde netwerken. “Zonder een actieve focus op vrouwelijke makers raken hun bijdragen gemakkelijk onderbelicht.”

Vogue

De 59-jarige artieste woont en werkt al jaren in Barbizon, het beroemde kunstenaarsdorpje net onder Parijs. Daarom bellen we met haar. Van Huijkelom praat zoals ze werkt: uitbundig en snel. Dertig jaar lang reisde en werkte ze over de hele wereld: haar mode-illustraties en schilderijen verschenen in toonaangevende bladen, van Le Monde tot Vogue. Inmiddels richt zij haar energie op een nieuwe uitdaging: de expositie ‘Femmes Artistes’, dit voorjaar te zien in het prestigieuze Parijse Atelier Néerlandais, het platform van de Nederlandse ambassade voor makers in de culturele sector.

Maria van Oosterwijck (1630–1693) – kunstenaar Margot van Huijkelom

Dat zij nu zelf een grote solotentoonstelling mag realiseren, dankt Van Huijkelom indirect aan Natalia Logvinova Smalto, echtgenote van de in 2015 overleden Italiaanse couturier Francesco Smalto. Deze filantrope richtte in 2019 de Fondation Signature op, die innovatieve en multidisciplinaire projecten ondersteunt. Sinds 2021 reikt de stichting de Prix Fabuleuse Signature uit, een prijs voor vrouwen die ervoor kiezen in Frankrijk te wonen en daar hun artistieke roeping te volgen.

Jury

“Friso Wijnen, tegenwoordig directeur van BredaPhoto, wees me op het bestaan van die prijs. Hij is trouwens Hagenaar, wist je dat? Hij zat in de jury en wilde mij graag voordragen. Je wordt gevraagd door een jurylid,” vertelt Van Huijkelom. Samen met de andere vijf genomineerde artiesten presenteerde Van Huijkelom tijdens een auditie voor de jury van de Prix Fabuleuse Signature haar project: veerkrachtige Nederlandse kunstenaressen – van schilderessen en schrijfsters tot danseressen en muzikanten – van vroeger en nu, die de grenzen van kunst en samenleving verlegden.

Hoewel de eerste prijs van de Prix Fabuleuse Signature ging naar de Japans-Koreaanse pianiste Megumi Okuda, werd Van Huijkelom na afloop van de uitreiking benaderd door mevrouw Smalto zelf. “Ze zei: ‘Jouw werk raakt me, we gaan je steunen. We zorgen voor expositieruimte, een boek en een grote opening.’ Dat voelde even mooi als de hoofdprijs.”

Femmes Artistes

Deze steun gaf het startsein voor de expositie ‘Femmes Artistes’, waarin Van Huijkelom deze vrouwen eert. Onder hen zijn bewust ook Haagse kunstenaars, ‘om te laten zien hoe rijk de Haagse kunsttraditie is, van de Gouden Eeuw tot nu’, zegt ze.

Alexine Tinne (1835–1869) – kunstenaar Margot van Huijkelom

Voor ieder portret kiest Van Huijkelom de techniek die het best aansluit bij de wereld en persoonlijkheid van de kunstenaar: soms aquarel, soms houtskool, olieverf of een ander medium. Ze wisselt grote doeken af met kleine tekeningen op Japans papier, allemaal bedoeld om de blik van de geportretteerde te vangen en de toeschouwer dichter bij haar verhaal te brengen. Bij elk portret staat ook een werk van de kunstenaar zelf, op een sokkel of met een foto en een label. Voor makers uit de dans-, film- of muziekwereld voegt Van Huijkelom soms video’s of geluidsfragmenten toe, waardoor de ontmoeting nog intenser wordt.

Zo vormt ‘Femmes Artistes’ een ode aan vrouwen in de kunst. Hun verhalen, gevangen in Van Huijkeloms portretten, laten zien dat vrouwelijk talent altijd zijn weg vindt, dwars door tijd en traditie. Hoewel Parijs nu het decor is, droomt ze van een rondreizende tentoonstelling. “En ja, waarom eigenlijk niet in Den Haag?”

‘Femmes Artistes’
Margot van Huijkelom
5 t/m 25 maart 2026
Atelier Néerlandais, 22 avenue Victoria, 75001 Parijs